Castel del Monte

Castel del Monte ligt in het noorden van Puglia, op de kalkrijke hoogvlakte van de Alta Murgia, in de omgeving van onder meer Andria, Corato, Minervino Murge en Ruvo di Puglia. De naam verwijst naar het middeleeuwse Castel del Monte bij Andria, maar de wijngaarden liggen verspreid over een ruim, golvend landschap. Anders dan het beeld van heel heet, vlak Puglia doet vermoeden, zorgen hoogte, wind en merkbare verschillen tussen dag- en nachttemperatuur hier voor een relatief continentaal karakter. De zomers zijn droog en zonnig; koele nachten helpen aroma's en zuren te behouden.

Kalksteen, kalkhoudende klei en steenachtige, vaak arme bodems zijn kenmerkend. Op sommige plaatsen liggen de stokken hoog genoeg om de rijping te vertragen. Dat is vooral belangrijk voor Nero di Troia, de signatuurdruif van de streek. Deze laatrijpende blauwe variëteit geeft diepgekleurde wijnen met stevige tannine, frisse spanning en aroma's van zwarte kers, pruim, viooltjes, specerijen en soms cacao of tabak na rijping. Aglianico en Montepulciano spelen eveneens een rol in rode blends. Bombino Nero is van belang voor rosé en rode wijn; Bombino Bianco en Pampanuto behoren tot de traditionele witte druiven.

De appellatie Castel del Monte DOC omvat droge witte, rosé- en rode wijnen, zowel van één druivenras als van assemblages. Internationale rassen zoals Chardonnay, Sauvignon Blanc, Cabernet Sauvignon en Syrah komen ook voor, vooral in moderne cuvées. Binnen het gebied bestaan drie DOCG-benamingen: Castel del Monte Bombino Nero, Castel del Monte Nero di Troia Riserva en Castel del Monte Rosso Riserva. De precieze toegestane rassen, verhoudingen en rijpingsvereisten verschillen per categorie; een Riserva is dus geen algemene kwaliteitsgarantie, maar een wettelijk omschreven type.

Nero di Troia uit Castel del Monte kan jong nog streng en gesloten zijn, maar wint met flesrijping aan rondeur en aardse complexiteit. Goede Riserva-wijnen kunnen doorgaans vijf tot tien jaar of langer ontwikkelen, afhankelijk van producent en jaargang. Frissere rosati van Bombino Nero passen bij de Adriatische keuken, terwijl de witte wijnen vaak citrus, witte bloemen en een zilte, licht kruidige toets tonen. Rivera, Torrevento, Tormaresca en Santa Lucia behoren tot de producenten die in deze appellatie werkzaam zijn.